Precyzyjne określenie treści służebności oraz możliwość wiarygodnego ustalenia istnienia tego obciążenia mają bezpośrednie znaczenie dla transakcji, inwestycji i wyceny nieruchomości. Zagadnienia te analizują dr Barbara Jelonek-Jarco oraz dr Julita Zawadzka w monografii „Ograniczone prawa rzeczowe. Teraźniejszość i perspektywy”, która ukazała się nakładem wydawnictwa C.H.Beck.
Publikację przygotowano pod redakcją r.pr. dr Eweliny Badury oraz dr hab. Anety Kaźmierczyk, prof. UEK.
JAK PRECYZYJNIE NALEŻY OKREŚLIĆ TREŚĆ SŁUŻEBNOŚCI GRUNTOWEJ?
Dr Barbara Jelonek-Jarco, partner KKG Legal i Lider Praktyki Nieruchomości, Inwestycji i Prawa Budowlanego, jest autorką rozdziału „O określoności służebności gruntowych – stan de lege lata i postulaty de lege ferenda”.
Służebności gruntowe odgrywają ważną rolę zarówno w stosunkach miejskich, jak i wiejskich. Mogą powstawać na podstawie umowy, orzeczenia sądu, decyzji administracyjnej albo wskutek zasiedzenia. Niezależnie od źródła ich powstania treść i zakres służebności powinny pozwalać na jednoznaczne ustalenie, w jaki sposób uprawniony może korzystać z cudzej nieruchomości.
W praktyce wątpliwości pojawiają się m.in. wtedy, gdy z czasem zmieniają się sposób zagospodarowania nieruchomości, jej przeznaczenie lub potrzeby właściciela. Powstaje wówczas pytanie, czy nowe okoliczności jedynie wpływają na sposób wykonywania istniejącej służebności, czy prowadzą już do niedopuszczalnego rozszerzenia jej treści.
Dr Jelonek-Jarco analizuje granicę między doprecyzowaniem sposobu wykonywania służebności a tworzeniem nowych uprawnień. Omawia również, czy i w jakim zakresie zmiany gospodarcze, techniczne oraz nowe potrzeby nieruchomości władnącej mogą wpływać na wykonywanie ustanowionego prawa.
JAKIE ZAGROŻENIA DLA PEWNOŚCI OBROTU NIERUCHOMOŚCIAMI NIESIE ZE SOBĄ PRZESŁANKOWE ORZEKANIE O ZASIEDZENIU SŁUŻEBNOŚCI PRZESYŁU?
Dr Julita Zawadzka, partner KKG Legal i Partner Praktyki Nieruchomości, Inwestycji i Prawa Budowlanego, przygotowała rozdział „Wpływ przesłankowego orzekania o zasiedzeniu służebności przesyłu na jawność praw rzeczowych”.
Autorka koncentruje się na przypadkach, w których sąd ocenia zasiedzenie służebności przesyłu jedynie na potrzeby rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Taka sytuacja może wywoływać wątpliwości co do tego, czy nieruchomość jest obciążona służebnością, a jeśli tak, to jaki jest jej zakres.
Niejasny stan prawny nieruchomości może wpływać nie tylko na relacje między właścicielem nieruchomości a przedsiębiorcą przesyłowym. Ma również znaczenie dla potencjalnego nabywcy nieruchomości, który przy podejmowaniu decyzji o zakupie powinien móc ocenić istniejące obciążenia nieruchomości oraz związane z nimi ryzyka. Informacje te mogą oddziaływać na przebieg transakcji i treść umowy, w tym na cenę nieruchomości.
Dr Zawadzka analizuje wpływ przesłankowego ustalania zasiedzenia służebności przesyłu na wiarygodność treści księgi wieczystej oraz sytuację właściciela, przedsiębiorcy przesyłowego i potencjalnego nabywcy nieruchomości. Formułuje również propozycję rozwiązania, które ma zwiększyć pewność stanu prawnego nieruchomości.
Oba opracowania pokazują, że nieprecyzyjna treść służebności oraz brak jednoznacznej informacji o jej istnieniu mogą być źródłem sporów i ryzyka transakcyjnego. Pewność prawa w tym obszarze pozostaje jednym z warunków bezpiecznego obrotu nieruchomościami.
Monografia dostępna do zakupu na stronie księgarni C.H.Beck pod Linkiem.